طراحی اسکوادرانی یک رویکرد نوین در طراحی محصول و تجربه کاربری است که به جای تمرکز بر فرد یا یک عنصر عمده، بر همکاری و تعامل میان چندین زیرسیستم مستقل تأکید دارد. این مفهوم از عملیاتهای نظامی و بازیهای استراتژیک الهام گرفته و به طراحان اجازه میدهد تا تجربهای چندوجهی و منعطف ایجاد کنند. در این رویکرد، هر بخش به مانند یک عضو در تیم عمل میکند و تخصص خاصی دارد، به طوری که هماهنگی میان آنها منجر به تولید یک کل کارآمدتر میشود. بنابراین، طراحی اسکوادرانی ما را به سمت تفکر سیستماتیک و همکاری متقابل در فرآیند طراحی سوق میدهد.
«طراحی اسکوادرانی» (Squad-based Design) مفهومی نوین و بینرشتهای در طراحی محصول و تجربه کاربری است که برگرفته از ساختارهای نظامی یا تیمهای عملیاتی در بازیها و عملیاتهای پیچیده است. این روش بهجای تمرکز بر فرد یا نقش واحد، حول محور گروهی از عملکردهای مکمل طراحی میشود.
در برخی از مأموریتها، یک قهرمان کافی نیست. باید یک اسکوادران طراحی کرد.
در دنیایی که طراحی محصول روزبهروز پیچیدهتر میشود، دیگر نمیتوان همهی نیازهای کاربر را با یک «کاراکتر اصلی» پاسخ داد. مفهومی به نام «طراحی اسکادرانی» از بازیهای استراتژیک، معماری نرمافزار مدرن و حتی الگوهای نظامی الهام گرفته و به دنیای طراحی وارد شده است. در این رویکرد، محصول به جای داشتن یک هستهی واحد، متشکل از چندین زیرسیستم مستقل اما همکار است — هرکدام متخصص در وظیفهای خاص.
📜 تاریخچه مختصر Squad
- در طراحی تجربه بازیهای تیممحور مانند Overwatch یا Rainbow Six، هر کاراکتر دارای قدرت خاصیست و تنها در ترکیب با دیگران مؤثر است.
- شرکتهایی مثل Spotify و Amazon از ساختار سازمانی اسکواد برای تیمسازی استفاده کردهاند — هر اسکاد (squad) مسئول یک فیچر یا ماژول کلیدی است.
- در طراحی سرویسها (Service Design) نیز این رویکرد بهطور ناخودآگاه در حال استفاده است: هر سرویس مکمل عملکردی از دیگری است.
تعریف «طراحی اسکوادرانی»
طراحی اسکادرانی یعنی طراحی یک سیستم از چند جزء (یا فیچر/یا واسط/یا نهاد فیزیکی) که با هم کار میکنند تا تجربهای چندوجهی، منعطف و قابل تطبیق ارائه دهند.
- هر بخش طراحی، مثل یک عضو تیم، شخصیت و تخصص دارد.
- طراحی به جای یک مسیر خطی، یک نقشهی همکاری و تعامل است.
🔍 مثالها
| اسکادران طراحی | حوزه | اعضای تیم | نمونهی واقعی |
|---|---|---|---|
| دفتر کار هوشمند | IoT + معماری | چراغها، پردهها، دما، صدا | Philips Hue + Alexa + Nest |
| تجربه خردهفروشی فیزیکی | Retail Design | صندوق، غرفه تجربه، اپلیکیشن QR | فروشگاههای نایک یا آمازون گو |
| ساعت هوشمند | Wearable UX | ویجت زمان، سلامتی، نوتیف، کنترل موسیقی | Apple Watch |
| تیم طراحی سرویس حملونقل | Service Design | اپ راننده، اپ مسافر، داشبورد پشتی | اسنپ / اوبر |
| لوازم جانبی گیمینگ | Hardware Ecosystem | موس، کیبورد، هدست، اپ تنظیمات | Razer Synapse Ecosystem |
حرفهای: طراحی برای همکاری، نه تمرکز
🧠 جمعبندی
«طراحی اسکوادرانی» ما را از نگاههای تکبعدی، بهسمت طراحی سیستمهای مشارکتی و چندوجهی میبرد. بهجای یک قهرمان، تیمی از متخصصین طراحی میکنیم که هر کدام برای موقعیتی خاص بهتریناند — و باهم، تجربهای خلق میکنند که از جمع اجزایش بزرگتر است.
در دنیایی که همه چیز به سرعت در حال تغییر است و پیچیدگیها فزایندهاند، سوالی که به ذهن میرسد این است که آیا واقعاً میتوان به کارایی این رویکرد اعتماد کرد؟ آیا در این فرآیند، روح فردیت و خلاقیت از بین نمیرود؟ ممکن است اینطور به نظر برسد که هر عضوی از اسکوادران به بهترین نحو عمل میکند، اما آیا نمیتوانیم با یک شخصیت اصلی نیز تجربههایی عمیق و ماندگار خلق کنیم؟ شاید این تغییر به سمت تیمهای طراحی، فقط یک نیاز فوری در یک دنیای پیوسته در حال تحول باشد، و ما هنوز به درستی نتوانستهایم با آن کنار بیاییم.
