متن درباره سند نیازمندیهای محصول یا PRD توضیح میدهد که به عنوان یک راهنمای اولیه برای ساخت یک محصول عمل میکند. PRD مشخص میکند که چه چیزی باید ساخته شود، چرا، برای چه کسانی و با چه ویژگیهایی. بهطور کلی، PRD شامل مراحل مختلفی از جمله مقدمه، تعیین هدف، شناسایی کاربر هدف، تعریف ویژگیها، و تعیین معیارهای موفقیت است. همچنین تفاوت بین PRD و سندبریف توضیح داده شده است؛ در حالی که بریف بیشتر به کلیات میپردازد، PRD جزئیات دقیقتری ارائه میدهد. در انتها، چند مثال واقعی از کاربرد PRD در صنایع مختلف ذکر شده است.
PRD یعنی Product Requirements Document یا همون «سند نیازمندیهای محصول». یه جور دفترچه راهنمای اولیهست برای ساخت یه محصول؛ ازش میفهمیم چی باید بسازیم، چرا باید بسازیم، برای کی، با چه ویژگیهایی و تو چه بازهای.
مثل این میمونه که قبل از اینکه یه خونه بسازی، یه نقشهی کامل داشته باشی از اینکه این خونه چندتا اتاق داره، هر اتاق چی میخواد، کجا پنجرهست، کجا برق میخواد، و حتی اینکه این خونه قراره چه کسی توش زندگی کنه!
🔧 کاربردهای PRD
PRD برای همهی اعضای تیم (طراح، توسعهدهنده، بازاریاب، مدیر پروژه، و غیره) حکم قطبنما رو داره. اگه وسط راه حواست پرت شد، یا خواستی بدونی چی مهمه، برمیگردی به PRD.
کاربردها:
- مشخص کردن هدف محصول
- تعیین ویژگیهای اصلی و فرعی
- بررسی رقبا و بازار
- تعیین معیارهای موفقیت
- زمانبندی اجرا و فازبندی توسعه
- هماهنگسازی بین تیمها (مثلاً دیزاین با دولوپ)
📝 PRD چطوری تنظیم میشه؟
مراحلش تقریباً اینطوریه:
1. مقدمه (Introduction)
یه نگاه کلی به محصول بده. مثلاً: قراره یه اپ بسازیم برای اجاره وسایل به سبک Airbnb ولی برای ابزار و کالا.
2. هدف (Problem Statement)
درد کاربر چیه؟ ما چی رو قراره حل کنیم؟ مردم ابزار گرون میخرن، ولی استفادهش کمه؛ ما میخوایم یه راه حل اجارهای بدیم.
3. کاربر هدف (User Persona)
کی قراره ازش استفاده کنه؟ مثلا پیمانکار ساختمانی، دانشجو، یا یه آدم عادی که یه روز دریل میخواد.
4. ویژگیها (Features)
لیست ویژگیهای اصلی و جزئی. مثلاً:
- امکان اجاره ساعتی یا روزانه
- فیلتر بر اساس مکان
- پرداخت درونبرنامهای
5. فلو یا سناریوهای استفاده (User Flow/Scenarios)
بگو که کاربر از لحظه ورود تا خروج از اپ چه مسیری رو میره.
6. معیار موفقیت (KPIs)
چطور بفهمیم موفق شدیم؟ مثلاً تعداد آیتمهای اجارهشده در ماه اول یا نرخ بازگشت کاربر.
7. ریسکها و فرضیات
چه چیزایی ممکنه اذیت کنه یا نامطمئنه؟ فرض کردیم مردم حاضرن ابزارشون رو اجاره بدن، ولی شاید نگران خراب شدنش باشن.
8. ضمائم (Appendices)
ریسرچها، مقایسه با رقبا، لینک پروتوتایپ و …
تفاوت PRD و سندبریف
بریف مثل طرح اولیهی ایدهست، ولی PRD مثل نقشهی ساخت دقیقشه.
| سند | توضیح |
|---|---|
| بریف (Brief) | چشمانداز کلی پروژه رو میده. اینکه «چی قراره بسازیم» و «چرا». بیشتر در حد الهام، مرزها و جهتگیریه. در اول کار؛ برای همراستاسازی تیم یا بهدست آوردن تایید اولیه نوشته میشه. |
| PRD | به جزئیات دقیق چیستی، چگونگی، محدودیتها، نیازهای عملکردی و فنی محصول میپردازه. یعنی میگه چطور قراره اون چیزی که تو بریف اومده رو بسازیم. بعد از تایید بریف؛ وقتی میخوای وارد فاز طراحی و توسعه بشی. مثل تفاوت «توافق اولیه با کارفرما» با «نقشه معماری اجرا». تهیه میشه. |
توضیح بیشتر تفاوت های PRD و سندبریف
🎯 مثالهایی از PRD در صنایع مختلف:
🧴 صنعت لوازم بهداشتی
- محصول: بطری شامپو قابل پرکردن دوباره
- PRD میگه: طراحی باید eco-friendly باشه، کاربر راحت بتونه شارژ کنه، هزینه تولید پایین باشه، بازاریابی با تاکید بر پایداری.
🚗 صنعت خودرو
- محصول: داشبورد با نمایشگر لمسی هوشمند
- PRD میگه: دما و لرزش باید در نظر گرفته بشه، UX با توجه به شرایط رانندگی طراحی شه، به سیستم صوتی و GPS وصل شه.
📱 نرمافزار موبایل
- محصول: اپلیکیشن یادآور مصرف دارو برای سالمندان
- PRD میگه: فونت بزرگ، اعلان صوتی، اتصال به خانواده، بدون پیچیدگی.
🪑 طراحی محصول فیزیکی (مثلاً مبلمان شهری)
- محصول: نیمکتهای مدولار شهری
- PRD میگه: مقاوم در برابر بارون و آفتاب، قابلیت چیدمان متنوع، قابلیت جداسازی و حمل راحت.
نکته طلایی برای تنظیم PRD
تا به حال به این فکر کردهاید که چقدر از زندگیمان تحت سلطه نقشهها و برنامهها قرار دارد؟ درست مثل PRD که همهچیز را تعیین و مشخص میکند، ما هم تلاش میکنیم تا آیندهمان را با طرحهایی مشخص کنیم. اما همیشه این سؤال باقی میماند: آیا با این برنامهریزی دقیق میتوانیم از مسیرهای غیرمنتظره و جالب زندگی فرار کنیم؟ شاید جزئینگری به ما کمک کند که هدفهایمان را ملموستر کنیم، اما آیا گاهی اوقات، از دست دادن نقشه و زنده بودن در لحظه، ارزش بیشتری ندارد؟
