پروژه "Design and Violence" موزه MoMA به بررسی ارتباط میان طراحی و انواع خشونت میپردازد و سعی دارد تا بیاندوزد طراحی میتواند چه نقشی در تولید یا کنترل خشونت داشته باشد. کتاب مرتبط با این پروژه مجموعهای از طراحیها و مقالات مرتبط را به تصویر میکشد که شامل نمونههایی از سلاحها تا ابزارهای پزشکی است. این پروژه از طراحان میخواهد که به تبعات اجتماعی و اخلاقی آثار خود توجه کنند و ممکن است طراحیهایشان به بازتوزیع یا متمرکز کردن قدرت منجر شود. همچنین تأکید میشود که برخی طراحیها نهتنها میتوانند عامل خشونت باشند، بلکه قابلیت ایجاد تغییرات اجتماعی مثبت را نیز دارند.
نمایشگاه و پروژه آنلاین “Design and Violence” از موزه MoMA (Museum of Modern Art) یکی از بحثبرانگیزترین و مفهومیترین پروژههایی بود که مرزهای اخلاق، طراحی، و خشونت را به چالش کشید. این پروژه نهفقط به «طراحی زیبا» بلکه به «نقش طراحی در ایجاد، اعمال یا مهار خشونت» میپردازد — چه خشونت فیزیکی، روانی، سیاسی یا ساختاری.
کتاب Design and Violence در ادامهی پروژهی آنلاین و نمایشگاهی با همین عنوان منتشر شده و یکی از منابع درخشان برای فهم نسبت دیزاین و خشونت است—نه در معنای صرفاً فیزیکی، بلکه در معنای اجتماعی، سیاسی و فلسفی آن.
ایدهی اصلی :
«آیا طراحی میتواند خشونتآمیز باشد؟»
Design and Violence این پرسش را مطرح میکند که دیزاین، فراتر از زیبایی و کارکرد، چگونه در بازتولید یا حتی خلق خشونت نقش دارد.
- چه زمانی طراحی میتواند ابزاری برای خشونت باشد؟
- آیا طراحان مسئول تبعات ناخواسته یا ناخوشایند طراحیهایشان هستند؟
📚 ساختار کتاب:
کتاب در قالب مجموعهای از پروژههای طراحی شده است—از سلاحهای نظامی تا الگوریتمهای نرمافزاری، از ابزارهای پزشکی تا معماری زندان—که هرکدام با یک مقاله یا واکنش از طرف اندیشمندان، هنرمندان یا فیلسوفان همراه است. فرمت کتاب شبیه به یک گالری تفسیری است.
💥 نمونههای مطرحشده در پروژه
| مورد | نوع خشونت | توضیح |
|---|---|---|
| Drone (پهپاد نظامی) | فیزیکی / دولتی | طراحی شده برای کشتار دقیق از راه دور |
| 3D-Printed Gun | فردی / ساختاری | ابزار شخصیسازی خشونت، فراتر از کنترل قانونی |
| Force-Feeding Chair | سیاسی / پزشکی | طراحی شده برای تغذیه اجباری زندانیان اعتصاب غذا |
| Sterile Needle Exchange Kit | پیشگیری / بهداشتی | طراحی مثبت برای کاهش آسیب، ولی در زمینهای خشونتبار (اعتیاد، HIV) |
| Burqini | فرهنگی / آزادی | آزادیبخش برای برخی زنان مسلمان، محدودکننده از نظر برخی دیگر |
| Stiletto Heels | فرهنگی / زیباییشناختی | زیبایی به قیمت رنج، تبعیض جنسیتی پنهانشده در طراحی |
🎯 بینشهای کلیدی برای طراحان محصول:
یکی از فرضیات نانوشته در این متن، این است که طراحی همواره باید تنها از زاویه زیبایی و کارکرد مورد بررسی قرار گیرد. در حالی که پروژه "Design and Violence" به ما یادآوری میکند که طراحی میزانی از مسئولیت اجتماعی را نیز به دوش میکشد، این درگیری با خشونت نشان میدهد که طراحان باید دقت بیشتری در انتخابهای طراحی خود داشته باشند. این فرض که طراحی به خودی خود هرگز خشونتآمیز نیست، میتواند به طور خطرناکی سطح مسئولیت طراحان را کاهش دهد و توجه به پیامدهای انسانی و اجتماعی طراحیها را نادیده بگیرد.
